458.00022.00067.00039: Dossier 02/16: Hoogstraat 127-149 - Werkgroep Industriële Archeologie van de Rijksuniversiteit Gent (WIARUG)
"Collection: WIARUG - arbeidersbeluiken; Biografie: De Werkgroep Industriële Archeologie van de Rijksuniversiteit Gent (WIARUG) werd opgericht met de stichtingsvergadering van 8 december 1971. Ze is gegroeid uit het Seminarie voor Nieuwste Geschiedenis van diezelfde Rijksuniversiteit Gent (RUG). Het Seminarie was op zoek naar nieuwe onderwerpen en nieuwe methoden voor onderzoek . Onder impuls van professor Jan Dhondt (1915-1972) werden twee thema’s als belangrijke aandachtspunten voor onderzoek door het Seminarie gesteld: Gent als belangrijk centrum voor de textielindustrie en Gent als bakermat en bastion van de arbeidersbeweging. Als nieuwe methodologie werd onder andere de Industriële Archeologie gekozen, in navolging van de Engelse geschiedkundigen. De IA was ontstaan vanuit de geschiedkundige sector en werd ook in de eerste plaats bedreven door historici, maar had een duidelijke multidisciplinaire inslag. Ook kunsthistorici, architecten, sociologen e.a. werden betrokken. De WIARUG fungeerde als speciale werkgroep binnen het Seminarie die zich bezig hield met de verkenning van en de standpuntbepaling binnen dit nieuwe werkveld. Professor Herman Balthazar werd de voorzitter van de werkgroep. Beide genoemde thema’s fungeerden als bijzondere leidraad voor de WIARUG, die ze bekeek vanuit het perspectief van de IA. In eerste instantie hield de WIARUG zich vooral bezig met de geschiedenis en de conservatie van het patrimonium van de textielindustrie. Dit leidde ertoe dat, toen de WIARUG in 1977 de 5e editie van het nationaal congres van IA organiseerde, ze de textiel als centraal thema nam. Het congres was tevens een aanzet tot de oprichting van het Museum voor Industriële Archeologie en Textiel (MIAT) . Het tweede thema kon natuurlijk vanuit verschillende invalshoeken benaderd worden, maar er werd gekozen om te werken vanuit het –misschien wat minder evidente- aspect van de leefomstandigheden van de arbeiders en meer specifiek de Gentse beluiken. De motivatie hiervoor werd goed geschetst door professor Balthazar: a. Beluiken zijn reële sporen van een deel zeer belangrijke Gentse geschiedenis. Een modern cultuurhistorisch bewustzijn blijft niet alleen stilstaan bij beroemde en grote beelden en monumenten uit het verleden. De kleine anonieme mens is als getuige van het verleden evenveel waard als de beroemde en bekende prominent. b. Beluiken zijn vaak (…) kunsthistorisch en architecturaal belangwekkend. Ten dele geldt hier dezelfde motivatie als a. maar er is ook een meer algemene dimensie van het gaaf houden van een totaal stadsbeeld. (…) c. (…) er wonen nog mensen in de beluiken, veel mensen. De omstandigheden waarin zij leven, zijn ver van optimaal. Bouwfysisch is er te weinig onderhoud, de grote collectieve voorzieningen zijn vaak te gebrekkig; er is een tekort aan modern en vanzelfsprekend geworden comfort. Maar toch leven de mensen er graag, want men treft er meestal een sterke psychologische grondvoorwaarde aan van sociale leefbaarheid.